แพทย์แนะนำหญิงหลังคลอดที่มีความเปราะบางทั้งทางร่างกายและจิตใจ มีความเครียดความกังวลจากการตั้งครรภ์ หากความสัมพันธ์ในครอบครัวไม่ดี ขาดคนดูแล จะเสี่ยงต่อภาวะซึมเศร้าซึ่งจะส่งผลกระทบต่อลูก สามีและครอบครัวเป็นตัวจักรสำคัญที่ควรใส่ใจเป็นพิเศษ ให้ความมั่นใจ ให้กำลังใจ และคอยช่วยเหลือดูแล อาการเศร้าก็จะหายไป
น.พ.ประเวช ตันติพิวัฒนสกุล ผู้อำนวยการสำนักพัฒนาสุขภาพจิต กรมสุขภาพจิต เปิดเผยว่า ผู้หญิงหลังคลอดมีความเปลี่ยนแปลงของร่างกายมาก พบว่าประมาณครึ่งหนึ่งของผู้หญิงมีความรู้สึกเศร้า ๆ ซึม ๆ หลังคลอด ประมาณ 1 สัปดาห์แล้วค่อยดีขึ้น สาเหตุจากฮอร์โมนจากร่างกายแล้ว ยังเป็นผลจากจิตใจ สังคม และสิ่งแวดล้อมคนรอบข้างด้วย ผู้หญิงที่มีความสัมพันธ์ในบ้านดี มีคนคอยช่วยเหลือดูแล ปัญหาซึมเศร้าจะน้อยลง ขณะที่ผู้ที่มีเรื่องเครียดเช่น ความสัมพันธ์ในครอบครัวไม่ดี หรือขาดคนดูแล จะมีโอกาสเศร้าได้มากขึ้น
น.พ.ประเวช กล่าวว่า อารมณ์ซึมเศร้าของหญิงหลังคลอดมี 3 ระดับ คือระดับน้อย มีขึ้นตามเวลา หากมีคนมาช่วยดูแลทั้งสามี หรือคนในครอบครัว เอาใจใส่เป็นพิเศษ เพื่อให้ฟื้นตัวหลังคลอด อาการเศร้าก็จะหายไป แต่หากเป็นอาการเศร้าได้มาก จะรบกวนการทำหน้าที่ในชีวิตประจำวันทั้งการกิน การนอน และการเลี้ยงดูลูก ถ้าเศร้ามาก ๆ จะส่งผลต่อความสามารถในการทำหน้าที่ของแม่ ไม่สนใจลูก มีผลกระทบต่อเด็กอีกทีหนึ่ง การสร้างความสัมพันธ์ระหว่างแม่ลูกไม่ดี ฉะนั้น ภาวะซึมเศร้าจึงเป็นภาวะที่สำคัญไม่ใช่เฉพาะตัวแม่ แต่สำคัญกับลูกด้วย และระดับที่เศร้ามาก ๆ คือป่วยเป็นโรคจิต ซึ่งมีส่วนน้อย อาการรุนแรงถึงขั้นฆ่าลูกตัวเอง สามารถรักษาได้ทั้ง 3 ระดับ โดยต้องมีญาติพี่น้องต้องใส่ใจเป็นพิเศษ เพราะหญิงหลังคลอดจะเปราะบางทั้งร่างกายและจิตใจ
สำหรับแนวทางแก้ไข ผู้อำนวยการสำนักพัฒนาสุขภาพจิต กล่าวว่า หากอาการซึมเศร้าน้อย ๆ แค่ใส่ใจ ให้เวลา ระดับเศร้ามากก็ให้ช่วยเหลือทุกอย่างที่เห็น ถ้าเป็นครอบครัวเดี่ยว คุณพ่อจะมีบทบาทสำคัญมาก หากเป็นครอบครัวขยายจะมีหลายคนช่วยกันได้
ด้าน น.พ.เจริญ ทวีผลเจริญ สูติแพทย์ประจำโรงพยาบาลตำรวจ กล่าวว่า ความเปลี่ยนแปลงผู้หญิงหลังคลอดมีทั้งด้านร่างกายจะใช้เวลาในการปรับตัวของระบบอวัยวะสืบพันธุ์ มดลูก น้ำคาวปลา และระบบกล้ามเนื้อและปรับรูปร่างให้เข้าที่ ระบบไขมัน ประมาณ 1 เดือนครึ่ง ส่วนด้านจิตใจ จะมีความเสี่ยงภาวะจิตและอารมณ์ พอควร เพราะการตั้งครรภ์ช่วง 9 เดือนที่ค่อนข้างจะเครียดจากปัจจัยหลายอย่างเช่น กังวลว่าเด็กจะปกติหรือไม่ รูปร่างที่จะเปลี่ยนแปลงไม่สวยงามเหมือนเดิม อ้วนไป ท้องลาย เส้นเลือดขอด และเรื่องการเลี้ยงดูเด็กว่าจะเลี้ยงเองได้ดีแค่ไหนโดยเฉพาะคุณแม่มือใหม่ ในคนธรรมดาจะผ่านความเครียดนี้ไปได้ทุกคน แต่ในบางคนที่มีปัญหาทางจิตเวช มีการปรับตัวที่ไม่ดี อาจเกิดอาการซึมเศร้าหลังคลอดได้ ต้องปรึกษาแพทย์ทางจิตเวช
น.พ.เจริญ กล่าวต่อไปว่า อาหารการกินของผู้หญิงหลังคลอดให้เน้นกินอาหารให้ครบ 5 หมู่ อาจเพิ่มในอาหารจำพวกแคลเซียมในผักใบเขียว ไข่แดง ปลาตัวเล็กทั้งกระดูก และธาตุเหล็กในตับ เครื่องในสัตว์ ไข่ และน้ำมัน กินไปอีก 3 เดือนหลังคลอด ในช่วงให้นมลูกควรพักผ่อนให้เพียงพอ หากเครียด อดนอน ต้องเลี้ยงดูลูกคนเดียว มีภาวะกังวลหลายอย่างน้ำนมจะไม่ไหล กินน้ำในปริมาณที่มาก การให้นมเด็กมี 2 ลักษณะคือให้ตามเวลาโดยที่ไม่สนใจว่าเด็กจะหิวหรือไม่ กับการให้นมเมื่อเด็กหิว ส่วนตัวตนเห็นด้วยกับวิธีให้ตามเมื่อเด็กหิวมากกว่า ทั้งนี้ ในครอบครัวเดี่ยวตัวสามีควรเป็นตัวจักรที่คอยประคับประคองทั้งเรื่องร่างกายและจิตใจ ให้เกิดความมั่นใจ ให้กำลังใจภรรยา และช่วยดูแลงานบ้าน
0 แสดงความคิดเห็น 